Przejdź do głównej zawartości

Na początku

Najczęściej pojawiają się wpisy/pytania: "Jestem nowy w temacie inwestycji, ale chciałbym zacząć to robić. Jak powinienem zacząć inwestowanie na giełdzie?"

To chyba jedno z najczęściej zadawanych pytań i jednocześnie moim zdaniem najtrudniejsze. Odpowiedź na nie będzie zależeć od co najmniej kilku czynników jak np. wiek, doświadczenie zawodowe, ilość czasu które możesz poświęcić na giełdę. Dodatkowo, spekulanci giełdowi dzielą się na dwa główne rodzaje cechujące się odmiennym stylem inwestowania - tych grających z trendem i kontrarian. W rzeczywistości odpowiedzi na to pytanie będziesz udzielał co najmniej kilkukrotnie podczas swojej przygody z giełdą.

Jeżeli ostatnio zacząłeś spamować facebooka z pytaniem "Jak zacząć inwestować? / Jakie książki polecacie?", to odpowiedzi jakie uzyskałeś są prawdopodobnie niedostosowane.

W rzeczywistości nie możesz tylko napisać, że jesteś początkujący i chcesz zacząć. W praktyce inwestowanie na giełdzie jest trudniejsze niż na początku Ci się wydaje, a twoja stosunkowo wysoka pewność siebie może być wywołana efektem Dunninga-Krugera1. Zjawisko to powoduje, że osoby niekompetentne w przykładowej dziedzinie życia(np. spekulacja giełdowa) mają tendencję do przeceniania swoich umiejętności. Jednocześnie osoby wysoko wykwalifikowane mają tendencję do zaniżania oceny swoich umiejętności. Dodatkowo skuteczne inwestowanie wymaga interdyscyplinarnego podejścia - czegoś więcej niż tylko wiedza o inwestowaniu. Dlatego na moim blogu będę pisał nie tylko o tematyce sensu stricte giełdowej/finansowej ale też z obszaru psychologii, programowania, logiki, matematyki, statystyki, krytycznego myślenia.

Proponuję, że zadam Ci kilka pytań, których określenie pomoże mi w szacowaniu najlepszej serii odpowiedzi

Pierwszymi pytaniem niech będzie jak dużo czasu masz na inwestowanie i jaki jest twój wiek? 

Jeżeli masz mało czasu i jesteś osobą starszą, to poznawanie analizy technicznej lub fundamentalnej nie powinno być twoim priorytetem. W takim przypadku można zaproponować skupienie się na inwestowaniu pasywnym. Ponieważ mój blog nie jest temu poświęcony, prawdopodobnie możesz przestać go czytać i proponuję zająć się inwestycjami w ETF2,3. Wnioski z badania mówią, że w latach historycznych ETF-y przeważnie przynosiły lepsze dochody niż fundusze zarządzanie aktywnie. Szczególnie jest to widoczne w inwestowaniu długoterminowym, kiedy to fundusze aktywne mają problemy z systematycznością bicia swojego benchmarku. W ostatnich latach badań ta tendencja zanika, co może być wywołane przez szybko rosnącą popularność ETF-ów. Ciekawe wydają się szczególnie ETF smart beta, które ostatnio nabierają popularności4. W ramach porządnego opracowania o ETF, moim zdaniem warto skupić swoją uwagę na tę stronę - link.

Oczywiście ta odpowiedź jest poprawna tylko jeżeli nie lubisz inwestować / poświęcać na to czasu i ma to stanowić tylko dodatkowe źródło dochodu.

Jeżeli posiadasz czas i odpowiednio niski wiek (powiedziałbym, że np. 18 - 50 lat), w takim przypadku proponuję zacząć od solidnej dawki wiedzy wiedzy z wiarygodnych źródeł. Szczególnie na początku, kiedy jeszcze nie wie się czy tak na prawdę chce się tym zajmować, mogę polecić informacje zawarte na stronie domu maklerskiego bossa - link. Oprócz tego proponuję Ci zakładkę na moim blogu o nazwie Przydatna wiedza. Ta zakładka zawiera przydatne adresy ciekawych stron internetowych, które mogą być przydatne w całym okresie inwestowania.

Aktualnie chciałbym, żeby blog będzie poruszał szerokie spektrum tematów - od tych lekkich/ śmiesznych / rozrywkowych do zaawansowanych, które dla osoby początkującej mogą być ciężkie. Ale nie znajdzie się tu także szybkich porad inwestowania lub postów typu "5 szybkich i łatwych sposobów zarabiania na giełdzie". Nie będę też kreował się na wielkiego eksperta i potwierdzał czytelników w ich wizji świata jak niektórzy. 

1J. Kruger, D. Dunning, Unskilled and unaware of it: how difficulties in recognizing one’s own incompetence lead to inflated self-assessments, „Journal of Personality and Social Psychology”, 77 (6), 1999, s. 1121–1134, DOI: 10.1037/0022-3514.77.6.1121, PMID: 10626367
 
2Lyxoretf, Active-Passive Navigator, Q3 2020
 
3Morningstar's Active/Passive Barometer, August 2020
 
4https://www.bloomberg.com/professional/blog/europes-active-managers-should-watch-for-smart-beta-etf-growth/

 

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

EBIT a EBITDA

Wielu inwestorów zna wskaźniki finansowe EBIT oraz EBITDA (generalnie EBIT = EBITDA - Amortyzacja), ale tak na prawdę nie wie, w jakich przypadkach stosować który. Jest to dosyć ważne z perspektywy potencjalnej oceny porównawczej pomiędzy obiema spółkami z różnego sektora. Generalnie jest kilka czynników którymi można się kierować: Rodzaj prowadzonej działalności: Kiedy patrzymy na EBITDA? Pierwszym i najbardziej intuicyjnym kryterium jest rodzaj prowadzonej działalności. Jeżeli jest to np. działalność produkcyjna oparta o znaczące inwestycje w fabryki, maszyny, moce produkcyjne i nieruchomości. Dlaczego? Ponieważ serwis maszyn i nieruchomości często znajduje się w wyniku z działalności operacyjnej w pozycjach usługi obce, wynagrodzenia i pozostałe. Jednocześnie, okres życia takich inwestycji jest często znacznie dłuższy niż ich okres amortyzacji. Np. w przypadku budynków niemieszkalnych wynosi on 2,5% rocznie, co daje 40 lat użyteczności. Przy odpowiedniej konserwacji budynku, która z...

Jak nie ulec manipulacji?

Skuteczne inwestowanie nie polega na byciu ekspertem w analizie technicznej lub fundamentalnej. Moim zdaniem to ciągłe doskonalenie i potrzeba bycia lepszą wersją siebie. Dlatego w giełdzie tak jak w życiu, trzeba się kierować dobrymi zwyczajami wyszukiwania wiarygodnych informacji. Do poruszenia tego tematu zainspirowały mnie liczne manipulacje i informacje z frontu ukraińskiego, przekazywane nawet przez oficjalne źródła. Stosowanie dobrych praktyk krytycznego myślenia nie spowoduje, że czasem nie ulegniemy mylnemu wrażeniu/manipulacji ale mimo wszystko warto wiedzieć jak robić to rzadziej. Na początku tego artykułu wrzucę dwa najważniejsze źródła z jakich korzystałem pisząc ten tekst: Artykuł napisany przez Sebastiana Chudziaka -  link Film SciFun zatytułowany “Krótki film o prawdzie i fałszu” -  link Jeżeli masz wolny czasu by się z nimi zapoznać, wtedy nie musisz dalej czytać tego tekstu. Dlatego gorąco Cię zachęcam - NIE CZYTAJ TEGO TEKSTU DALEJ. W zamian za to zapoznaj s...

Analiza fundamentalna na przykładzie praktycznym

Obiecałem na twitterze, że opiszę przykład analizy spółki, wybranej przez was, gdzie padło na Pylon S.A. Pokażę wam jak ja to robię na przykładzie praktycznym. Swoją analizę zaczynam przeważnie od budowy tezy inwestycyjnej i scenariuszy rozwoju. Analizę Pylonka opieram o 5 filarów zapowiadających intrygującą spółkę, a w większości są one też podsumowane we fragmencie  tego  wywiadu. Screen z wywiadu dla High Fidelity: Szanse 1. Aktywne systemy głośnikowe To chyba najważniejszy podpunkt, z tych trzech wymienionych powyżej. Najpierw trzeba sobie odpowiedzieć na pytanie czym zajmuje się spółka. Spółka produkuje kolumny tylko pasywne a ważne jest to dlatego, że kolumny głośnikowe można podzielić na dwie kategorie: Aktywne -  posiadają wbudowany system mocy. Pasywne - wymagające zewnętrznej mocy, czyli podłączenia do wzmacniacza/amplitunera. Zgodnie z danymi przedstawionymi przez Pylon, zestawy aktywne stanowią większość światowej sprzedaży (screen poniżej): źródło: rapor...